ISSN 1505-6058

NR 35 CZERWIEC 2007 R.

CENA 1 ZŁ

 





10 lat uczelni

JAN HAFTEK - NASZ PROFESOR

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu, w bieżącym roku akademickim obchodzi jubileusz 10. lecia. Budowanie zamojskich tradycji akademickich jest ważnym celem uczelni od początku jej działalności. Rangę naukową i dydaktyczną tworzą między innymi pracujący w niej nauczyciele akademiccy. Do grona tego należy neurochirurg - Profesor Jan Haftek. Postać niezwykle charyzmatyczna. Uczony o wielkim dorobku naukowym, organizator nauki i twórca wielu instytucji, placówek oraz przedsięwzięć medycznych o znaczeniu krajowym i międzynarodowym.

Zajęcia, które prowadzi Profesor Jan Haftek od 2004 r. w Wyższej Szkole Zarządzania i Administracji, znacząco podnoszą poziom dydaktyczny oraz umacniają kierunek fizjoterapia. Godzi się wspomnieć, że fizjoterapia - medyczny kierunek studiów realizowany w naszej uczelni, nawiązuje do akademickich tradycji działającej w latach 1594-1784 Akademii Zamojskiej, w której to od 1653 roku działała katedra, a od 1746 roku wydział medyczny. Organizatorem tego kierunku był ówczesny rektor Gaspar Solski - profesor medycyny i lekarz Jana Zamoyskiego.

Jan Haftek urodził się w 1928 roku w Kańczudze, w rodzinie o tradycjach patriotycznych, które wywarły głęboki wpływ na afirmację Jego życia. Egzamin dojrzałości zdał w Przeworsku (1947). Studia medyczne ukończył w warszawskiej Akademii Medycznej w roku 1952. Będąc stypendystą Ministra Zdrowia, już w 1949 r. podjął pracę jako młodszy asystent w Katedrze Anatomii, a w 1951 r. w Klinice Neurochirurgii Akademii Medycznej w Warszawie. Profesor Jan Haftek jest uczniem ojca polskiej neurochirurgii prof. Jerzego Choróbskiego. Pod jego kierunkiem w 1956 r. uzyskał specjalizację z neurochirurgii. Wiedzę kliniczną pogłębiał m.in. w Instytucie im. Polenowa w dzisiejszym Petersburgu, gdzie przebywał jako stypendysta Polskiej Akademii Nauk (1959-60) oraz w Instytutach Neurologii i Ortopedii w Londynie (1966-67) jako stypendysta British Council. Przebywał także w ośrodkach naukowych: w Kijowie, Moskwie, Oxfordzie, Sheffield, Edynburgu, Belgradzie, Zagrzebiu, Lubljanie, Giessen, Tubingen, Brukseli, Huston czy Lozannie. W 1963 r. obronił rozprawę doktorską w macierzystej Akademii w Warszawie, zaś rozprawę habilitacyjną w roku 1970 w krakowskiej Akademii Medycznej.
W 1963 roku prof. Jan Haftek rozpoczął pracę w Konstancinie, gdzie zorganizował pierwszy w Polsce Oddział Ostrych Urazów Rdzenia Kręgowego. Oddział ten, jak też działalność całego Stołecznego Centrum Rehabilitacji (STOCER), kierowanego wówczas przez prof. Mariana Weisa, były wzorcem dla wielu krajów ówczesnej Europy. Kolejnym, ważnym okresem zawodowym Profesora była praca w Katedrze i Klinice Neurochirurgii Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi, którymi kierował w latach 1970-82. W roku 1982 Profesor został dyrektorem Stołecznego Centrum Rehabilitacji w Konstancinie, którym kierował do chwili przejścia na emeryturę w roku 1999. Jako dyrektor Centrum i jednocześnie kierownik Kliniki Urazów Układu Nerwowego sprawił, że STOCER stał się centrum aktywności naukowej Urazów OUN.

Profesor Jan Haftek przez 16 lat był członkiem Komitetu Nauk Neurologicznych Polskiej Akademii Nauk i przewodniczącym Komisji Urazów Układu Nerwowego PAN. W 1993 r. Komisja przekształcona została w Sekcję Neuroortopedii Polskiego Towarzystwa Neurochirurgów, której profesor przewodniczy do chwili obecnej. Z Jego inicjatywy powstało Polskie Towarzystwo Rehabilitacyjne (1989), którego był pierwszym prezesem. W Zarządzie Głównym PTReh zasiadał do 2001 r. Profesor był także Konsultantem Krajowym ds. Rehabilitacji, organizatorem rozlicznych konferencji naukowych z udziałem najbardziej liczących się w świecie autorytetów naukowych z dziedziny neurochirurgii. On sam i Jego uczniowie zapraszani byli na prestiżowe spotkania naukowe. Jako pierwszy z Polaków był wykładowcą na kursach Europejskiego Stowarzyszenia Towarzystw Neurochirurgicznych (EANS).
Swoje życie zawodowe i naukowe poświęcił chirurgii kręgosłupa i rdzenia kręgowego oraz nerwów obwodowych. Za najbardziej przełomowe uznaje się badania Profesora wykonane podczas stypendium British Council w Londynie, wespół z prof. P.K. Thomasem, pod kierunkiem autorytetu klinicznego i naukowego prof. H. Seddona. Badania nad mechanizmem urazu nerwu obwodowego przy jego dławieniu i naciąganiu stanowiły krok milowy w poznaniu tych zagadnień. Były to jedne z pierwszych na świecie badań dotyczących nerwów obwodowych przy użyciu mikroskopu elektronowego. Można powiedzieć, że Profesor rozpoczął erę mikrochirurgii.

W 1987 roku Profesor Jan Haftek otrzymał tytuł profesora zwyczajnego. Jest autorem ponad 140 publikacji naukowych, współautorem, czy autorem szeregu podręczników i monografii dotyczących takich zagadnień jak choroby i urazy kręgosłupa, urazy nerwów obwodowych i czaszkowych. Jest nauczycielem licznego grona specjalistów z neurochirurgii, ortopedii i rehabilitacji. Promotorem szeregu prac doktorskich, opiekunem wielu zakończonych przewodów habilitacyjnych. Wykształcił od podstaw trzech profesorów zwyczajnych. Jego uczniowie są kierownikami klinik i ordynatorami 11 oddziałów neurochirurgicznych.

Profesor Jan Haftek jest laureatem licznych nagród naukowych i resortowych. Jest Kawalerem Krzyża Komandorskiego Orderu Odrodzenia Polski. W 1999 r. otrzymał najwyższe wyróżnienie akademickie - Doktorat Honoris Causa przyznany przez Wojskową Akademię Medyczną w Łodzi, w 2000 r. został Członkiem Honorowym Polskiego Towarzystwa Neurochirurgów oraz otrzymał medal „Za zasługi dla Akademii Medycznej w Białymstoku”. Polskie Towarzystwo Rehabilitacji w 2002 r. przyznało Profesorowi tytuł Honorowego Członka. Jednym z najbardziej cenionych przez Profesora jest tytuł Zasłużonego, którym został uhonorowany przez Polskie Towarzystwo Lekarskie (2005). Tytuł ten przyznawany jest: za ochranianie wartości najwyższej jaką jest życie ludzkie, za wrażliwość na krzywdę, cierpienie, chorobę i niedostatek, za wiarę w ludzką życzliwość, za dbanie o godność człowieka, a także o honor i prestiż stanu lekarskiego. Podczas Światowego Zjazdu Neurochirurgów w Marakeszu (Maroco), jako pierwszy z Polaków, otrzymał najwyższe wyróżnienie jakie przyznaje za wybitne osiągnięcia Światowa Federacja Towarzystw Neurochirurgicznych (WFNS) - „Medal of Honour” (2005). Za zasługi kliniczne i naukowe Profesor otrzymał nominację i wpis do Złotej Księgi Nauki Polskiej 2006. W 2007 r. w Sydney odebrał, jako pierwszy neurochirurg Polak, prestiżowe wyróżnienie przyznawane przez Światową Federację Chirurgów Ręki - tytuł „Pioneer of Hand Surgery”.

Jego działalność i dokonania doceniły społeczności: miasta Konstancina-Jeziornej, która nadała Profesorowi tytuł Zasłużony dla Miasta (1997), zaś Rada Miasta Jarosławia nadała Honorowe Obywatelstwo Miasta Jarosławia (1998).

Za szczególny wkład w rozwój kierunku fizjoterapia, podnoszenie poziomu nauczania oraz działalność naukową i organizacyjną na rzecz Wyższej Szkoły Zarządzania i Administracji Senat Uczelni uchwałą z 27 marcu 2007 r. przyznał Profesorowi Janowi Haftkowi Medal „Scholae Amicis”.
Profesor jest wzorem godnym naśladowania, przykładem człowieka oddanego nauce, pracy dla innych i dla dobra publicznego. Więcej informacji o Nim można znaleźć w książce JAN HAFTEK. Naukowiec. Chirurg. Nauczyciel, wydanej przez WSZiA w Zamościu. Zawiera ona rys sylwetki Profesora nakreślony przez Jego uczniów i przyjaciół.

W życiu prywatnym Profesor Jan Haftek jest myśliwym i pasjonatem podróży. Poluje zawsze dla trofeów, na wszystkich kontynentach poza Antarktydą. Pogoda ducha Profesora Jana Haftka, życzliwość, uśmiech, prostolinijność, skromność, słowiańska dusza - to tylko niektóre cechy dopełniające głębię Jego osobowości i bogatej wrażliwości. Posiada niezwykły dar recytacji poezji, czemu daje wyraz przy różnych okazjach.

Danuta R. Kawałko

 

 

Wydawca - Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu, ul.Akademicka 4, tel.63-82-630.
Redakcja - Małgorzata Bzówka (redaktor naczelny),
stali współpracownicy - Joanna Giruć, Katarzyna Kimak, Bogdan Kawałko, Mieczysław Kowerski, 
Anna Krupa, Władysław Molas, Zofia Kiełbińska-Ryń.